Ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji z dnia 16.04.1993r. jasno określa stosunek prawa polskiego do tego typu praktyk: Czynem nieuczciwej konkurencji jest utrudnianie innym przedsiębiorcom dostępu do rynku, w szczególności przez (...) pobieranie innych niż marża handlowa opłat za przyjęcie towaru do sprzedaży.

Międzynarodowe sieci handlowe, wkraczając na polski rynek w latach 90., były nie tylko spełnieniem marzeń przeciętnego Polaka o łatwym dostępie do szerokiego asortymentu potrzebnych mu dóbr. Dawały też producentom nadzieję na rozwój dzięki poszerzeniu rynków zbytu. Wraz ze stabilizacją w polskiej gospodarce i zdobywaniem coraz większej części rynku, sieci marketów (także rodzimych) zaczęły dyktować swoim dostawcom coraz bardziej dotkliwe warunki współpracy. Samo wprowadzenie towaru na marketowe półki wiąże się dziś z uiszczeniem opłaty. Sytuacja powtarza się przy kolejnych dostawach. Nie dziwię się, że kierowani wizją ogromnej sprzedaży dostawcy godzili się i nadal godzą na takie warunki - mówi prezes SAF. - Sytuacja się jednak zmienia, kiedy opłacalność współpracy z sieciami balansuje na granicy. Bardzo często todostawcy rezygnują ze sprzedaży swoich produktów w super- i hipermarketach, nie wiedząc nawet o możliwości odzyskania uiszczonych opłat - dodaje.

Jak mówi Dariusz B., właściciel firmy dostarczającej przez 10 lat warzywa do jednej z sieci delikatesów: Kiedy zysk ze współpracy z siecią zaczął ledwie pokrywać ponoszone koszty, a stawiane nam były kolejne warunki, podjęliśmy decyzję o zakończeniu dostaw. W niedługim czasie dowiedzieliśmy się o możliwości odzyskania bezprawnie zabranych pieniędzy - faktycznie je otrzymaliśmy.

Dodaje, że zakończenie dostaw nie pogorszyło sytuacji firmy. Wejście na drogę sądową z sieciami handlowymi nie wiąże się z rozwiązaniem współpracy z innymi marketami, co budzi powszechne obawy. Jeden z klientów spółki SAF z branży mleczarskiej, chcący zachować anonimowość mówi, ze pomimo wyjścia z jednej z sieci i podjęciu działań mających na celu odzyskanie od niej uiszczonych opłat półkowych, nadal dostarczamy swoje towary do sklepów innych koncernów. - Wiemy jednak, że współpraca ma sens dopóki jest opłacalna. Narzucane przez sieci opłaty są ukrywane na fakturach pod różnymi pozycjami. Najczęściej są to: usługi marketingowe i logistyczne, rabaty potransakcyjne, koszty karty lojalnościowej, otwarcie nowego marketu, bonusy bezwarunkowe, bonusy warunkowe i wiele innych. Pomysłowość sieci jest nieograniczona, jednak sądy nie dają się zwodzić. Pomimo pozornie bezpiecznych tytułów opłat, każdorazowo badany jest ich rzeczywisty charakter - niezmiernie ważne są wszelkie dowody w sprawie, w tym zeznania stron i świadków dotyczące prawdziwych ustaleń.

W znanych prezesowi SAF przypadkach orzeczenia sądów powielają stanowisko Sądu Najwyższego z dn. 26.01.2006r.: Zastrzeganie przez przedsiębiorcę dodatkowych opłat za to, iż kupowane od dostawcy towary znajdą się w sprzedaży, utrudnia dostęp do rynku i narusza dobra obyczaje. - Nie możemy jednak z całą pewnością i z góry założyć, że wszystkie pobrane opłaty zostaną uznane przez sądy za nielegalne - uczula dostawców Marcin Gąszczak. Przed podjęciem decyzji o dochodzeniu roszczenia konieczna jest analiza całej sytuacji i zapoznanie z pozostałymi zapisami umów.