REKLAMA

Portalspozywczy.pl - portal branży spożywczej i handlu

REKLAMA

Czy Szwedzi zlikwidują monopol na alkohol?

  • Autor: ŁR, portalspozywczy.pl
  • Data: 27-06-2012, 14:08
Czy Szwedzi zlikwidują monopol na alkohol?
Leszek Wiwała, prezes Związku Pracodawców Polski Przemysł Spirytusowy

Zwiększanie dostępu do alkoholu nie spowodowało wzrostu negatywnych zjawisk takich jak śmiertelność czy przemoc uliczna, a co więcej, od kilku lat obserwowany jest spadek spożycia alkoholu w przeliczeniu na osobę – to tylko niektóre wnioski z najnowszego raportu, podsumowującego skutki stopniowego łagodzenia polityki alkoholowej w Szwecji, który został zaprezentowany w Parlamencie Europejskim.

REKLAMA

Autorzy analizy podkreślają też potrzebę zweryfikowania dotychczasowego modelu dostępu do alkoholu w Szwecji i dalszej liberalizacji prawa antyalkoholowego. Raport przygotowała organizacja Timbro - szwedzki think tank, propagujący idee wolnorynkowe.

Państwowe sklepy Systembolaget to w Szwecji główne źródło dostępu do trunków o zawartości alkoholu powyżej 3,5 proc. Główne, jednak nie jedyne. Jak pokazują dane opublikowane przez Szwedzki Instytut Handlu Detalicznego, aż 47 proc. napojów spirytusowych konsumowanych w Szwecji pochodzi z nierejestrowanego obrotu. Większość tego alkoholu trafia do Szwecji z zagranicy, przywożona przez indywidualnych podróżnych, a pozostała część to przemyt oraz produkcja własna. Tego typu dane są wykorzystywane w dyskusji nad zasadnością szwedzkiej polityki alkoholowej.

Kolejnym argumentem przeciwników aktualnie obowiązującego systemu w Szwecji jest raport dotyczący efektów liberalizacji przepisów antyalkoholowych, do jakiej doszło w ciągu ostatnich 20 lat. - Szwedzka polityka alkoholowa kojarzy się Polakom głównie z państwowymi sklepami monopolowymi, utrudnionym dostępem do alkoholu i jego wysokimi cenami. Z naszego punktu widzenia jest to więc system bardzo restrykcyjny. Mało osób jednak wie, że dwie dekady temu szwedzkie prawo alkoholowe było ostrzejsze niż dziś. Jeszcze na początku lat 90-tych sklepów monopolowych było mniej, alkohol sprzedawali tylko ekspedienci, bo nie było samoobsługi, a klient musiał dokładnie wiedzieć, czego chce. Nie dało się wybrać czegoś z ekspozycji tuż przed zakupem, ponieważ jej nie było. Alkohol był więc podawany dosłownie spod lady. Dlaczego? Chodziło o to, by eliminować ryzyko zakupów pod wpływem impulsu. Jeśli też 20 lat temu ktoś zauważył przed weekendem w szwedzkim mieście sznur ludzi, to było w zasadzie pewne, że to klienci monopolowego. Tylko do tych sklepów czekało się w kolejkach - opowiada Leszek Wiwała, prezes Związku Pracodawców Polski Przemysł Spirytusowy.

Dziś nie zobaczy się w Szwecji obrazków nasuwających skojarzenia z PRL. To efekt liberalizacji przepisów, która przez ostatnie 20 lat stopniowo postępowała w tym kraju. W ramach zmian wzrosła liczba państwowych sklepów z alkoholem, a także liczba marek alkoholi w ich asortymencie, a do sprzedaży weszły wcześniej nieobecne napoje Ready-To-Drink, wino w kartonach, mocne piwo i cydr. Wydłużono też czas otwarcia sklepów monopolowych, m.in. o soboty (od 2001 r.) i wieczory. W największych miastach Szwecji wydłużono też godziny otwarcia lokali rozrywkowych - do 3 nad ranem. Znacząco wzrosły również ilości alkoholu, który można legalnie przywieźć z zagranicy (10 l napojów spirytusowych, a przed 2004 r. był to tylko 1 l).

Jednocześnie badacze Timbro, szwedzkiego think-tanku, porównali dane dotyczące negatywnych zjawisk jak np. wskaźniki przemocy czy śmiertelności z tego samego 20-letniego okresu, które według oficjalnych opinii powinny być skorelowane ze stopniem dostępności alkoholu. Z ich raportu wynika, że wiele obaw zwolenników ostrej polityki antyalkoholowej nie ma podstaw, bo liberalizacja i zwiększenie dostępu do alkoholu nie spowodowały wzrostu skali tych problemów.

Oto niektóre wnioski z raportu:

  • Okazało się m.in., że przeciętna konsumpcja alkoholu w Szwecji, choć wcześniej dynamicznie rosła, mimo 20 lat restrykcyjnej polityki, to od 2005 r. zaczęła nieznacznie spadać i w 2009 r. wyniosła 9,3 l 100% alkoholu na osobę. Należy równocześnie podkreślić, że tuż przed początkiem trendu spadkowego zmieniły się przepisy - w 2004 r. zezwolono Szwedom na przywożenie o wiele większych ilości alkoholu z zagranicy, skąd pochodziła do tej pory znaczna ilość nierejstrowanego alkoholu. Jak widać złagodzenie przepisów nie spowodowało wzrostu przeciętnego spożycia trunków.
  • Statystyki potwierdzają, że od 1987 r. liczba zgonów, których przyczyną był alkohol, jest stabilna, a nawet pod koniec pierwszego dziesięciolecia XXI w. daje się zauważyć niewielki spadek odsetka śmiertelności wśród mężczyzn.
  • Od początku lat 90-tych ubiegłego wieku nie zwiększył się odsetek ofiar przemocy w miejscu publicznym, a wręcz przeciwnie. Tymczasem w tym samym okresie wydłużono w największych szwedzkich miastach godziny otwarcia nocnych kubów i pubów, a w całej Szwecji - sklepów monopolowych.
  • Jednocześnie liczba aktów przemocy ze skutkiem śmiertelnym - zwłaszcza przemocy po alkoholu - notowała w Szwecji spadek zarówno w latach 90-tych, jak i w pierwszej dekadzie XXI w.

KOMENTARZE: (1)

Wypowiedz się! Twoja opinia jest ważna!

  • RW 25-07-2012, 22:49:
Fakt, Polak w latach 90 ne mógł w to uwierzyć, ze nie wszędzie kupi gorzałę. Byłem w takim sklepie i sprzedawca 3 razy pytał mnie czy jestem świadomy ze to piwo jest mocne bo ma 6% alk. :) To były czasy....... Pozdrawiam wszystkich zbieraczy jagód z roku 1993

Zobacz wszystkie komentarze (1)

REKLAMA

SUBSKRYBUJ PORTALSPOZYWCZY.PL

NEWSLETTER

Najważniejsze informacje portalu portalspozywczy.pl prosto do Twojej skrzynki pocztowej

Portal Spożywczy: polub nas na Facebooku


Portal Spożywczy: dołącz do nas na Google+


Obserwuj Portal Spożywczy na Twitterze


REKLAMA
Oferty pracy (11 967) + DODAJ OFERTĘ



Polecane oferty


Nasi partnerzy

  • hrk.pl
  • monsterpolska.pl
  • jobs4sales.pl
  • przedstawiciele.pl
  • jobexplorer.pl
  • jobexpress.pl
  • infopraca.pl
  • praca.pl
  • praca.pl
Oferty przetargów (2 782 331)


Polecane oferty


Oferty nieruchomości


Polecane oferty


Nasi partnerzy

  • www.industrial.pl
  • www.nportal.pl
  • tabelaofert.pl
Oferty komunikatów (397 664)


Polecane oferty

Nasz partner

  • www.komunikaty.pl
Obiekty konferencyjne

» Wyszukiwanie zaawansowane

POLECAMY W SERWISACH