Kontrola jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych obejmuje trzy obszary: ocenę organoleptyczną, oznaczenie parametrów fizykochemicznych (jak np. potwierdzanie składu produktów, wilgotność, kwasowość) oraz znakowanie tych artykułów.

Poza wykwalifikowanymi i doświadczonymi pracownikami przeprowadzającymi kontrole, ich efektywność i rzetelność zapewnia również odpowiednia baza laboratoryjna.
W każdym przypadku stwierdzenia niewłaściwej jakości artykułów rolno-spożywczych organy Inspekcji stosują przewidziane prawem sankcje, mające na celu eliminację z obrotu w/w artykułów.

Od dnia 18 grudnia 2008 r., tj. od wejścia w życie nowelizacji w ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, organy Inspekcji stosują również kary pieniężne wymierzane nieuczciwym producentom w wysokości nawet do 10 % przychodu osiągniętego w roku rozliczeniowym poprzedzającym rok nałożenia kary.

W pierwszym półroczu 2010 r. organy Inspekcji wydały 291 decyzji administracyjnych nakładających kary pieniężne w łącznej wysokości ponad 900 tys. zł, przy czym najwyższa wymierzona kara pieniężna wyniosła ok. 60 tys. zł.
Wyniki kontroli wybranych grup towarowych przeprowadzonych w 2009 r. przez organy Inspekcji kształtowały się następująco:

Masło
W roku 2009  sprawdzono jakość handlową 110 partii masła. Istotne z punktu widzenia konsumenta nieprawidłowości w zakresie parametrów fizykochemicznych, obecność tłuszczu obcego stwierdzono w 1 partii, zawyżoną zawartość wody w 5 partiach, zaniżoną zawartość tłuszczu w 4 partiach.

Przetwory z mięsa czerwonego
W roku 2009  sprawdzono jakość handlową 572 partii przetworów z mięsa czerwonego. Nieprawidłowości w zakresie parametrów fizykochemicznych stwierdzono w przypadku 56 partii. Wykryte nieprawidłowości dotyczyły: zaniżonej zawartości białka, zawyżonej zawartości tłuszczu, zawyżonej zawartości skrobi, zaniżonej zawartości wsadu mięsno-tłuszczowego. Ponadto, w oznakowaniu stwierdzono między innymi nieprawidłowości co do składu produktu, np. substancji alergennych i dozwolonych substancji dodatkowych.

Przetwory drobiowe
W wyniku kontroli jakości handlowej w zakresie znakowania 110 partii przetworów drobiowych. Oprócz błędów niemających istotnego znaczenia dla wyboru konsumenta, np. podanie niepełnych danych producenta, użycie niewłaściwego określenia dla daty minimalnej trwałości, wykazano również nieprawidłowości dotyczące: składu produktu (7 partii), braku procentowej zawartości składnika podkreślonego w nazwie (4 partie). Należy zaznaczyć, że jednej partii mogło dotyczyć kilka nieprawidłowości.