Niedziela, 23 listopada 2014 
» ZOBACZ WIĘCEJ RANKINGÓW

Portalspozywczy.pl - portal branży spożywczej i handlu

Czy można tanio produkować cukier?

  • Autor: Wieś Jutra
  • Data: 04-03-2009, 08:30

Wprowadzona przez Unię Europejską reforma rynku cukru zmniejszyła opłacalność uprawy buraka cukrowego. Od 2009 roku cena minimalna za jedną tonę korzeni o zawartości cukru 16% wynosi 26,20 EUR.

Powszechnie podkreśla się, że uprawa buraka cukrowego będzie opłacalna tylko w gospodarstwach o najlepszych warunkach siedliskowych (dysponujących bardzo dobrymi i dobrymi glebami) pozwalających na uzyskiwanie dużych plonów korzeni i cukru z 1 ha. Duże znaczenie będzie miał także wzrost skali produkcji w kształtowaniu dochodowości uprawy w przeliczeniu na jednostkę powierzchni.

Prowadzona przez wielu autorów analiza dochodowości produkcji buraka cukrowego wykazuje, że opłacalność jego uprawy zależy bezpośrednio od wielkości uzyskanego plonu korzeni. W badaniach oceniających opłacalność produkcji buraka cukrowego wśród wybranej grupy plantatorów BSO stwierdzono, że koszty uprawy buraka były jednakowe, zarówno w grupie 10% rolników z największymi plonami korzeni, jak i u tych, którzy uzyskali średnie plony korzeni. Dochodowość uprawy buraków zależała więc tylko od uzyskanego plonu korzeni i zawartości w nich cukru.

Według Wielkopolskiej Izby Rolniczej ogólne koszty uprawy buraka cukrowego w przeliczeniu na 1 ha w cenach ze stycznia 2008 r. wynosiły około 6400 zł, a koszty bezpośrednie 5000 zł, oznacza to, że bez dopłaty bezpośredniej i cukrowej relatywnie duży plon korzeni około 50 t/ha wyrównuje tylko koszty bezpośrednie.

Uwarunkowania plonowania buraka cukrowego

Plon i jakość przetwórcza korzeni kształtują się w łanie w procesie wzrostu i rozwoju roślin w początkowym okresie wegetacji. Współcześnie łan rolniczy jest zdefiniowany jako pole rosnących roślin. Łan buraków cukrowych w porównaniu z innymi grupami gatunków (zboża, większość motylkowych) tworzy mała liczba roślin na jednostce powierzchni, a parametry fizyczne i chemiczne korzeni decydują o wielkości i jakości
technologicznej plonu. Zmechanizowana technologia produkcji buraka cukrowego powoduje, że łan buraków składa się z roślin o różnej wielkości rosnących w nieregularnych odległościach między sobą.

Jest to efektem niedokładnej uprawy roli, jakości siewników i ich pracy, a także wartości nasion i zróżnicowanego tempa wschodów roślin. Celem każdej uprawy powinno być uzyskanie wyrównanego łanu, a w nim roślin o pożądanych cechach morfologicznych i jakościowych. Uzyskanie korzeni o wyrównanej i dużej masie pozwala na zwiększenie poziomu plonowania. W uprawie roślin rolniczych poziom plonu z jednostki powierzchni jest warunkowany składowymi plonu. W odniesieniu do zbóż plon ziarna determinowany jest głównie liczbą kłosów na jednostce powierzchni, liczbą ziaren w kłosie i masą tysiąca ziaren.

Składowe plonu korzeni buraków to końcowa obsada roślin i średnia masa korzenia. Plon korzeni istotnie zależy od obu składowych, a znaczenie ich jest podobne. Liczba roślin łanu kształtowana jest na początku okresu wegetacji, a średnia masa korzenia narasta w ciągu całego okresu wegetacji i zależy od plonu biomasy ogółem i dystrybucji asymilatów prowadzącej do jak największego udziału korzenia w plonie biomasy ogółem. Plon cukru z jednostki powierzchni zależy od plonu biomasy ogółem, udziału suchej masy korzenia w suchej masie ogółem i zawartości cukru i związków melasotwórczych w korzeniach. W literaturze zagranicznej wielu autorów stwierdza, że plon suchej masy buraków cukrowych jest funkcją pochłoniętego promieniowania słonecznego przez powierzchnię liści roślin. W niestresowych warunkach produkcja suchej masy w łanie roślin buraka cukrowego jest proporcjonalna do pochłoniętego promieniowania słonecznego.

Czynnikiem determinującym tworzenie się nowych liści jest temperatura, a czas termiczny jest dobrym miernikiem liczby i wielkości pojawiających się nowych liści. Pochłanianie promieniowania słonecznego przez łan roślin buraka wzrasta do czasu, aż powierzchnia liści jest 3,4-krotnie większa od powierzchni pola, a gdy rośliny osiągną 10 liści ma miejsce konkurencja o światło. Poza wpływem temperatury, termin siewu, dawka azotu i obsada roślin są czynnikami determinującymi szybkie uzyskanie odpowiedniej powierzchni liści przez rośliny buraka.

Łan buraków cukrowych charakteryzuje się dużym zróżnicowaniem końcowej masy korzeni poszczególnych roślin, która to łącznie z obsadą decyduje o wielkości plonu rolniczego.

Ważny jest także związek pomiędzy masą jednostkową korzenia, a ich wartością technologiczną. Duże zróżnicowanie wielkości pojedynczych roślin buraka w łanie ocenia się jako niekorzystne zarówno z powodu strat masy plonu podczas zbioru, jak i pogorszenia wartości technologicznej surowca spowodowanej mniej korzystnym składem chemicznym korzeni małych i dużych. Za korzenie ponad normatywne przyjmuje się te, które są mniejsze od 300 g i większe od 1200-1500 g, a o najlepszej jakości korzeni o masie 600-900 g.

O powodzeniu uprawy buraka cukrowego mierzonej wielkością i jakością plonu korzeni decydują trzy grupy czynników. Są to czynniki środowiskowe, genetyczne i agrotechniczne. W grupie czynników środowiskowych największe znaczenia ma dobór gleby, suma i rozkład opadów w okresie wegetacji oraz temperatura. Jeśli wykluczymy kosztochłonne nawadnianie to bezpośredni wpływ rolnika w tej grupie czynników jest niewielki. Odbywa się przez decyzję o uprawie lub nie buraka cukrowego w danych warunkach i świadome, wieloletnie oddziaływanie zabiegami agrotechnicznymi na żyzność, urodzajności poziom kultury gleby.

Według badań plony korzeni z plantacji produkcyjnych uprawianych na glebach kompleksów pszennego bardzo dobrego i dobrego i żytniego bardzo dobrego i dobrego nie różnią się istotnie, natomiast są mniejsze na glebach kompleksów pszennego wadliwego, jak i żytniego dobrego. Ponieważ gleby I i II klasy bonitacyjnej, najlepsze do uprawy buraków cukrowych, stanowią w Polsce około 3,5% gruntów ornych, buraki cukrowe uprawiane są przeważnie na glebach klas od IIIa do IVa, które stanowią ponad 45% ogółu gleb ornych. Uprawa na glebach słabszych, klas IVb i V, charakteryzuje się dużym obniżeniem poziomu plonowania buraków cukrowych, silnie reagujących na niedobory opadów. Dla dobrego plonowania buraka potrzebny jest odczyn gleby zbliżony do obojętnego. Na glebach nazbyt kwaśnych nitryfikacja może być słaba, a na glebach zbyt zasadowych mogą wystąpić trudności z pobieraniem przez rośliny mikroelementów. Niedobory tych składników odbiją się ujemnie na plonie korzenia i ich jakości.
Postęp genetyczny w Polsce dzięki wprowadzeniu do doboru licznych odmian di- lub triploidalnych hodowli zachodnioeuropejskiej i polskiej o porównywalnej dużej wartości gospodarczej jest zbliżony do sytuacji w krajach Europy Zachodniej.
Rolnik powinien świadomie dokonać wyboru odmiany uwzględniając jej potencjał plonotwórczy oraz odporności tolerancyjność na występujące w rejonie uprawy choroby i szkodniki.

W prowadzonych na południu Polski badaniach z odmianami tolerancyjnymi firmy Danisco, której wszystkie zrejonizowane odmiany są o podwójnej tolerancyjności zarówno na chwaścika, jak i rizomanię (Casino, Canasta, Imperial, Nancy) stwierdzono, że odmiany tolerancyjne, bez występowania chorób plonują na tym samym poziomie co odmiany standardowe, a w przypadku porażenia chorobami, nawet bez ochrony chemicznej pozwalają na osiągnięcie porównywalnie dużych plonów korzeni i cukru. Należy podkreślić, że cena za jednostkę siewną o podwójnej tolerancyjności jest tylko o 20 zł większa od odmian standardowych.

Przy tak minimalnej różnicy w cenie materiału siewnego i porównywalnych pozostałych parametrach determinujących plonowanie buraka wybór odmian o podwójnej tolerancji jest najtańszym sposobem ochrony buraka przez chorobami.
Należy pamiętać, że jednym z warunków wykorzystania pełnego potencjału genetycznego danej odmiany buraka cukrowego jest wysoka jakość nasion i równomierność ich kiełkowania. Dobra jakość materiału siewnego powinna charakteryzować się siłą kiełkowania powyżej 95% i polową zdolnością wschodów w granicach 85-90%.

Nakładowe i nienakładowe czynniki technologii produkcji

Działalność rolnika wyraża się stosowaną technologią produkcji na danym polu, w której poszczególne elementy mają różną siłę wpływu na plonowanie buraków. Technologię produkcji buraka na danym polu tworzą: liczba, poziom i jakość zastosowanych czynników agrotechnicznych.
Możemy stosowane czynniki agrotechniczne podzielić na dwie ważne grupy i wyróżnić te, których koszt stosowania niezależnie od poziomu na jakim występują jest taki sam błąd. różni się nieznacznie i nazwać czynnikami nienakładowymi i te których koszt bezpośrednio wynika z zastosowanego poziomu i nazwać je czynnikami nakładowymi.

Do czynników nienakładowych zalicza się: dobór gleby, przedplon, termin stosowania obornika, nawozów mineralnych, staranności dokładność przygotowania pola do siewu, wybór odmiany, jakość materiału siewnego, precyzyjny siew, normę wysiewu, obsadę roślin i termin siewu. Typowo nakładowe czynniki technologii produkcji buraka cukrowego to: dawki nawozów mineralnych, dokarmianie dolistne roślin, ochrona plantacji przez zachwaszczeniem, chorobami i szkodnikami.

Podstawowym warunkiem zapewnienia opłacalności w uprawie buraka cukrowego jest przestrzeganie zasady, że każdy z czynników agrotechnicznych nienakładowych powinien być na najlepszym tzn. optymalnym poziomie. Właściwy dopasowany do warunków pola, zgodny z wymaganiami buraka cukrowego poziom czynników nienakładowych zapewnia uzyskanie potencjalnie dużych plonów korzeni o dobrej wartości technologicznej i pozwala ograniczyć do niezbędnego minimum stosowanie czynników nakładowych. Nie można popełnionych błędów w agrotechnice buraka cukrowego w grupie czynników nienakładowych nadrobić większymi dawkami nawozów mineralnych czy intensywniejszą ochroną chemiczną łanu roślin. Prowadzi to tylko do wzrostu kosztów, często bez efektów w plonowaniu buraka. Efektywne wykorzystanie czynników nakładowych możliwe jest tylko przy spełnieniu wymagań buraka w grupie czynników nienakładowych.

Znaczenie terminu siewu

Głównym czynnikiem nienakładowym determinującym plonowanie buraka cukrowego zarówno przez wpływ na obsadę roślin, jak i końcową masę korzenia, a więc obie składowe plonu jest termin siewu. Na danym polu jest to czynnik o największym oddziaływaniu na wielkości jakość plonu korzeni ze wszystkich czynników agrotechnicznych.

Przy uwzględnieniu 80% prawdopodobieństwa występowania temperatury gleby na głębokości 5 cm powyżej 6°C, zalecany termin siewu buraków cukrowych w Polsce w zależności od rejonu, występuje w I i II dekadzie kwietnia. Na plantacjach produkcyjnych stwierdza się znaczne zróżnicowanie terminu siewu łącznie z siewami
w pierwszej dekadzie maja. Opóźnienie terminu siewu powoduje znaczne spadki plonu korzeni łącznie z pogorszeniem ich wartości technologicznej przez zmniejszenie zawartości cukru, wzrost azotu a-aminowego, jonów potasu (K+) i sodu Na+). W badaniach ścisłych (tab. 1) opóźnienie terminu siewu z 14 IV na 28 IV spowodowało, w zależności od lat, spadek plonu korzeni od 4,8 do 9,3 t/ha (od 10,4 do 16,3%).
Ogólnie ocenia się, że opóźnienie terminu siewu o 10 dni w zależności od rejonu kraju powoduje spadek plonu korzeni o 10 do 15%, a dalsze opóźnienie o 5 dni zwiększa spadek o dalsze 5-8%.

Na plantacjach produkcyjnych 15-dniowe opóźnienie terminu siewu równało się 15-28% obniżce plonu korzeni (tab.2). Przyrost plonu korzeni oraz cukru pod wpływem terminu siewu zależy od sumy średnich dobowych temperatur powyżej 30C (czas termiczny) określonej pomiędzy porównywanymi terminami siewu. Większej sumie temperatur odpowiada większy przyrost plonu cukru.

Obsada roślin

Na liczbę roślin na początku wegetacji obok jakości materiału siewnego wpływa przedplon, właściwe stosowanie nawozów mineralnych niezwiększające stężenia roztworu glebowego, przygotowanie przedsiewne gleby oraz stosowane precyzyjne techniki siewu mające na celu uzyskanie takiej liczby roślin na początku wegetacji, która gwarantowałaby w końcowym jego okresie obsadę w zakresie 90-110 tys. szt./ha. Podczas przygotowania pola do siewu tylko wtedy stworzymy optymalne warunki dla wschodów nasion, jeżeli kłębki buraka będą umiejscowione równomiernie na głębokości około 2,5-3 cm, na niewzruszonej roli o zachowanym systemie kapilarnego podsiąkania wody. Warstwa gleby przykrywająca nasiona powinna mieć strukturę drobno gruzełkowatą o łatwym dostępie powietrza atmosferycznego, co sprzyja szybszemu ogrzewaniu się gleby. Tak płytka uprawa gleby jest bardzo trudna, ale praktycznie niezbędna. Aby ją przeprowadzić prawidłowo należy:
- orkę przedzimową wykonać w nisko wysztorcowaną skibę, lub ją wyrównać jesienią,
- w pracach polowych wiosną posługiwać się ciągnikiem wyposażonym w szerokie niskociśnieniowe opony,
- stosować odpowiedni agregat do uprawy przedsiewnej,
- ograniczyć do minimum liczbę przejazdów wiosną na polu.

Przy głębokiej uprawie gleby, bardzo trudno jest uzyskać precyzyjne rozmieszczenie kłębków, co powoduje nierównomierne wschody i nie pozwala uzyskać wymaganej obsady i równomiernego wzrostu i rozwoju roślin w łanie. Duża obsada jednorodnych, równomiernie rozmieszczonych roślin buraka w łanie, z małą ilością pustych miejsc, jest podstawą uzyskania maksymalnego plonu cukru z jednostki powierzchni. Obsada zależy od warunków glebowych i dostępności wody dla roślin oraz od odmiany.

Odmiany o małej rozecie liściowej, ale fotosyntetycznie aktywnej znoszą lepiej większe zagęszczenie. Wydajność z 1 ha korzeni i cukru zwiększa się łącznie ze wzrostem obsady do osiągnięcia określonego optimum, które w warunkach żyznych gleb, o dobrym uwilgotnieniu najczęściej sytuuje się w granicach 90-100 tys. roślin/ha. Największe znaczenie dla końcowej masy korzenia ma tempo wschodów i szybkość wzrostu roślin w okresie młodocianym, następnie odległość między roślinami w rzędzie wynikająca z parametrów siewu.

Długośćokresu wegetacji

Termin siewu i termin zbioru określają długość okresu wegetacji. W końcowym okresie wegetacji jakość technologiczna i plon korzeni zależą od intensywności napromieniowania i dostępności wody. Zbiór buraków powinien być wykonywany w okresie, w którym teoretycznie nie przyrasta masa korzeni, a sacharoza jest gromadzona w niewielkim stopniu. Stan ten określamy mianem dojrzałości technologicznej korzeni. W praktyce zbiór buraków przeważanie rozpoczyna się przed osiągnięciem tak zdefiniowanej dojrzałości technologicznej. W sprzyjających warunkach plon korzeni, zawartość cukru i plon cukru zwiększają się cały czas, aż do zbioru (tab. 3). Zapewnienie bardzo długiego okresu wegetacji nie zawsze jest możliwe. Plantator znający termin dostarczenia surowca do cukrowni w przypadku przewidywanego wcześniejszego zbioru powinien do uprawy wybierać odmiany typu użytkowego cukrowego (C).

Charakteryzują się one wcześniejszym ustabilizowaniem składu chemicznego i większą zawartością cukru, a mniejszą składników melasotwórczych (azotu a-aminowego, jonów potasu K+ i sodu Na+), w porównaniu z odmianami typu normalnego (N), czy normalno-plennego (NP), u których przyrost zawartości cukru rozpoczyna się z niższego poziomu i trwa dłużej, a spadek zawartości melasotworów rozpoczyna się później. Odmiany tego typu, aby w pełni wykorzystać swój potencjał plonotwórczy potrzebują dłuższego okresu wegetacji.

Nawożenie fosforem, potasem i magnezem

W grupie czynników nakładowych największe znaczenie w kształtowaniu plonowania buraka cukrowego ma nawożenie mineralne. O powodzeniu jego uprawy decyduje zasobność gleby w podstawowe składniki pokarmowe. Nawożenie mineralne fosforem, potasem czy magnezem ma za zadanie uzupełnienie pobranych przez rośliny składników pokarmowych z gleby i stworzenie warunków dla ich lepszej dostępności dla roślin. Dawki fosforu, potasu i magnezu powinny wynikać z zawartości przyswajalnych form tych składników dla roślin w glebie, ocenionych na podstawie agrochemicznej analizy prób gleby i ilości składników dostarczonych w nawozie organicznym. Z obornika w dawce 35 t/ha buraki pobierają średnio:

Azotu (N) - 53 kg czystego azotu
Fosforu (P) - 21 kg P2O5
Potasu (K) - 110 kg K2O
Magnezu (Mg) -12 kg MgO
Wapnia (Ca) - 53 kg CaO
Sodu (Na) - 16 kg Na2O

W praktyce produkcyjnej nawożenie fosforem czy potasem nie zawsze ma związek z zasobnością gleby w składniki pokarmowe (tab. 4). Racjonalne nawożenie może prowadzić do zmniejszenia kosztów uprawy buraka cukrowego. Nawożenie fosforem i potasem przy niezbędności spłycenia wiosennego przygotowania gleby do siewu powinno być stosowane jesienią pod orkę głęboką, aby składniki pokarmowe znalazły się w zasięgu systemu korzeniowego roślin i były bardziej dostępne. Taki sposób nawożenia jest także niezbędny, dla zapewnienia warunków do dobrego kiełkowania nasion, ponieważ nie wpływa na zwiększenia stężenia roztworu glebowego w górnej warstwie gleby.

Nawożenie azotem

Nawożenie azotem spośród składników mineralnych wywiera najsilniejszy wpływ na wielkości jakość plonu korzenia buraka cukrowego. Niedostatek azotu opóźnia i ogranicza wzrost i rozwój roślin, natomiast jego nadmiar pogarsza wschody, zmniejsza obsadę roślin i zawartość cukru w korzeniach, a zwiększa związków melasotwórczych.

W Europie w ostatnich 40 latach stosowane dawki azotu na plantacjach buraka cukrowego ulegały dużym zmianom. Wprowadzenie do uprawy odmian poliploidalnych o większym rozroście i masie korzenia oraz ocenianie efektu nawożenia azotem przez plon korzeni i liści doprowadziły w latach sześćdziesiątych ubiegłego stulecia do zwiększenia dawek azotu do 150-180 kg N/ha.

Średnio w krajach obecnej Unii Europejskiej dawki azotu w 1971 r. wynosiły 155 kg, a w Anglii 160 kg. Wyniki badań wykazujące, że ograniczenie stosowania azotu nie wpływa na zmniejszenie plonu korzeni, a powoduje poprawę jego jakości oraz wzrost cen nawozów azotowych, rozpoczęły proces zmniejszania stosowanych dawek azotu. W latach sześćdziesiątych wprowadzona i upowszechniona szczegółowa analiza jakości korzeni buraka w krajach Zachodniej Europy, a później także w Polsce, potwierdziła niekorzystny wpływ wysokiego nawożenia azotem na jakość korzeni.

Wyniki badań nad przenikaniem do wód gruntowych i pitnych niewykorzystanego przez rośliny azotu, także wpływały na ograniczenie nawożenia tym składnikiem. W efekcie w badaniach nawożenia azotem podjęto próbę bilansowania wielkości dawek azotu w zależności od plonu korzeni, pobrania azotu i dostępności azotu w glebie. Ten sposób podejścia do nawożenia azotem obowiązuje do chwili obecnej. W połowie lat 90-tych średnie dawki azotu wynosiły w Niemczech, Danii . 110 kg, Francji . 130 kg, w Wielkiej Brytanii . 105 kg, a we Włoszech tylko 95 kg N/ha. W Wielkiej Brytanii w ciągu 30 lat dawka azotu zmniejszyła się o 55 kg, a plony cukru zwiększały się średnio rocznie o 90 kg/ha.

W Polsce nawożenie azotem buraków cukrowych ulegało podobnym zmianom, od dawek azotu 110 kg na początku lat 60-tych, przez większe dawki w latach 70-tych, do około 180 kg.

N/ha pod koniec lat 80-tych. Na początku lat 90-tych nastąpiło radykalne zmniejszenie stosowanych dawek azotu. W 2003 r. średnie dawki azotu wynosiły około 120 kg N/ha, ale zróżnicowanie stosowanych dawek jest bardzo duże i na plantacjach produkcyjnych dawki azotu często przekraczają potrzeby nawozowe roślin. Wyniki badań prowadzonych w kraju wskazują na przyrost plonu korzeni najczęściej do dawek azotu 100-120 kg N/ha. W badaniach terenowych, gdzie analizowano wyniki z plantacji o dużym udziale gleb kwaśnych stwierdzono przyrost plonu korzeni nawet do dawek powyżej 180 kg N/ha, ale przy spadku jakości technologicznej korzeni i dużym wzroście plonów liści.

Efektywne dawki azotu dla plonu korzeni są większe jak dla biologicznego plonu cukru z 1 ha (biologiczny plon cukru wynika z iloczynu plonu korzeni i procentowej zawartości w nich cukru). Spowodowane jest to większym relatywnym spadkiem zawartości cukru jak przyrostem plonu korzeni w miarę zwiększania dawek nawozów azotowych. Dawka azotu powinna być ustalona dla każdej plantacji indywidualnie i być na poziomie gwarantującym maksymalny plon cukru. Będzie ona wówczas najbardziej uzasadniona ekonomicznie.

Związek pomiędzy terminem stosowania azotu, a plonowaniem buraków rozpatrywany jest głównie przez wpływ tego czynnika na wschody i w efekcie końcową obsadę roślin oraz wartość technologiczną korzeni. W Polsce przeważa pogląd o konieczności dzielenia dawki azotu i stosowania jej w dwu terminach przedsiewnie i w fazie 4-6 liści. Jeśli przewidziana dawka azotu pod buraki wynosi do 90 kg/ha wówczas całość nawozu można zastosować przed siewem buraka. W warunkach długo trwałych chłodów wiosennych i opadów wcześnie zastosowany azot jest wymywany i przemieszczany w głąb gleby, do wód gruntowych. Powoduje to ograniczenie dostępności azotu dla roślin. Natomiast azot zastosowany w całej dawce przedsiewnie i płytko przykryty glebą przy długotrwałej suszy zwiększa stężenie roztworu glebowego i może ograniczać wschody buraków. Późny termin stosowania azotu powoduje pogorszenie wartości technologicznej korzeni i spadek technologicznego plonu cukru.

Właściwe pH gleby (ewentualne wcześniejsze wapnowanie) dobra jej żyzność, nawożenie organiczne szczególnie obornikiem to czynniki, które pozwalają wyeliminować dokarmianie dolistne mikroelementami, co prowadzi do kolejnego ograniczenia kosztów w uprawie buraka.

Warto podkreślić, że burak cukrowy jest bardzo wymagającą rośliną wobec siedliska i warunków uprawy. Duże opłacalne plony korzeni możemy uzyskać uprawiając buraki w dobrych warunkach siedliskowych i optymalizując wszystkie wykonywane zabiegi agrotechniczne. Obecnie szczególnego znaczenia przy zmniejszającej się cenie za 1 tonę dostarczonych korzeni nabiera znajomość, dbałość o właściwy poziom stosowanych nienakładowych czynników agrotechnicznych. Ich prawidłowe stosowanie pozwala ograniczyć koszty środków nakładowych, pochodzących z poza gospodarstwa. Przy wykonywaniu wszystkich czynności bardzo ważna jest staranności jakość poszczególnych zabiegów.

Wszystko to razem z umiejętnie dobranymi czynnikami agrotechnicznymi dostosowanymi pod względem poziomu do konkretnych pól plantacji buraka cukrowego pozwala mieć przekonanie, że uprawa tego gatunku będzie opłacalną działalnością w danym gospodarstwie.

Literatura

Wyszyński Z., Kalinowska-Zdun M., Broniecka B. 1998: Wpływ długości okresu wegetacji, dawki i sposobu nawożenia azotem na plon i cechy jakości technologicznej buraka cukrowego. Cz. I. Plony.
Roczniki Nauk Rolniczych. Seria A, t. 113, z. 1-2, 187-199.
Wyszyński Z., Kalinowska-Zdun M., Roszkowska B.,
Laudański Z., Gozdowski D. 2002: Plony i jakość korzeni buraka cukrowego na plantacjach produkcyjnych w zależności od nawożenia mineralnego, pH i zasobności gleb w fosfor i potas.
Biuletyn Instytutu Hodowli i Aklimatyzacji Roślin, 222, 231-238. Wyszyński Z., Roszkowska-Madry B., Kalinowska-Zdun M.,
Gozdowski D., Laudański Z. 2004a: Sugar beet yielding and sugar content in the background of Polish regions and nutritional factors. Scientia Agriculturae, Scientia Agriculturae Bohemica, 35, (3),: 92-98.
Wyszyński Z., Kalinowska-Zdun M., Gozdowski D., Michalska B. 2004b: Plonowanie buraka cukrowego na plantacjach produkcyjnych w rejonie Polski Środkowej. Biuletyn Instytutu Hodowli i Aklimatyzacji Roślin, 234, 49-56.

KOMENTARZE

+ DODAJ KOMENTARZ

Artykuł nie posiada jeszcze komentarzy! Twój może być pierwszy. Wypowiedz się!

SUBSKRYBUJ PORTALSPOZYWCZY.PL

NEWSLETTER

Najważniejsze informacje portalu portalspozywczy.pl
prosto do Twojej skrzynki pocztowej

Portal Spożywczy: polub nas na Facebooku


Portal Spożywczy: dołącz do nas na Google+


Obserwuj Portal Spożywczy na Twitterze


WYSZUKIWARKI


Oferty pracy (18 097 ofert) + DODAJ OFERTĘ

Polecane oferty

Nasi partnerzy

  • hrk.pl
  • monsterpolska.pl
  • jobs4sales.pl
  • przedstawiciele.pl
  • jobexplorer.pl
  • jobexpress.pl
  • infopraca.pl
  • praca.pl
  • praca.pl
Oferty szkoleń

Nasz partner

  • ckl
Oferty przetargów (2 334 018)

Polecane oferty


Oferty nieruchomości

Polecane oferty

Nasi partnerzy

  • www.industrial.pl
  • www.nportal.pl
  • www.szukam-nieruchomosci.com
  • tabelaofert.pl
Oferty wierzytelności (154 ofert)
Oferty komunikatów (355 269 ofert)

Polecane oferty

Nasz partner

  • www.komunikaty.pl
Oferty maszyn, pojazdów, usług (16 794 ofert)
Kategorie
Maszyny

Agregaty, silniki, pompy
Budowlane
Leśne
Przemysłowe
Rolnicze
Wózki widłowe
Pozostałe
Pojazdy

Ciężarowe
Przyczepy i naczepy
Autobusy
Ciągniki siodłowe
Dostawcze
Specjalne
Części i akcesoria

Do maszyn budowlanych
Do maszyn rolniczych
Do pojazdów użytkowych
Do wózków widłowych
Usługi

Budowlane
Rolnicze
Transportowe
Inne

Cena

Nasz partner

  • www.tabor24.pl
Obiekty konferencyjne
» Wyszukiwanie zaawansowane

DYSKUSJE


POLECAMY W SERWISACH