Portalspozywczy.pl - portal branży spożywczej i handlu

Pączek kusi językoznawców

  • Autor: PAP
  • Data: 07-03-2014, 13:49

Słowo "pączek" zostało wybrane Słowem Lutego w plebiscycie, który prowadzą Instytut Języka Polskiego Uniwersytetu Warszawskiego oraz Fundacja Języka Polskiego.

Naukowcy z Instytutu Języka Polskiego UW i Fundacji Języka Polskiego od kilku lat analizują używanie przez polskie media języka polskiego, wybierając Słowa Dnia, Tygodnia i Miesiąca. To te słowa, których w danym dniu lub tygodniu użyto w gazetach znacznie częściej, niż by się można spodziewać na podstawie danych z okresu porównawczego. Najczęstsze nazwiska, nazwy miejsc, firm, organizacji, a także rzeczowniki pospolite, czasowniki i przymiotniki mówią o tym, kto był bohaterem dnia, czym zajmowali się politycy i urzędnicy, na kim i na czym skoncentrowało się zainteresowanie dziennikarzy i czytelników.

Słowem lutego okazał się być "pączek". "Pączek to drożdżowa, lekko spłaszczona, bułeczka, smażona i zwykle nadziewana konfiturą. Tradycyjnie konfiturę nakłada się do bułeczki, nim zostanie usmażona. W nowoczesnej, prostszej i tańszej technologii, nadziewa się usmażony pączek. Pączki smaży się najpierw z jednej strony, a potem z drugiej, by +ślicznie zrumienione z góry i z dołu, zachowywały pośrodku jaśniejszą obrączkę+ - jak pisał Jan Parandowski" - przypomina językoznawczyni dr hab. Magdalena Derwojedowa z Instytutu Języka Polskiego Wydziału Polonistyki UW.

"Andrzej Bańkowski w +Słowniku etymologicznym+ (2000) datuje deserowy pączek na przełom XV i XVI wieku, wywodząc go od nazwy zawiązka kwiatu użytej - przez podobieństwo kształtu - przenośnie. Staropolskie pączki bardzo by nas jednak rozczarowały, Jędrzej Kitowicz przestrzega: +staroświeckim pączkiem trafiwszy w oko, mógłby go był podsinić+ i podkreśla, że w XVIII wieku +wydoskonaliło się to do stopnia jak najwyższego [...] dziś pączek jest tak pulchny, tak lekki, że ścisnąwszy go w ręku, znowu się rozciąga i pęcznieje jak gąbka do swojej objętości, a wiatr zdmuchnąłby go z półmiska+. Samuel Bogumił Linde w swoim +Słowniku+ utożsamia pączek z niem. Pfannkuchen oraz z pampuchem; ten ostatni ma taką samą jak pączek definicję również w +Słowniku wileńskim+ i +Słowniku warszawskim+, który podkreśla, że pączki to +ciastka karnawałowe+. +Słownik języka polskiego+ pod red. Witolda Doroszewskiego pampuch opisuje jako +rodzaj pączka+, wydaje się, że dziś znaczenie to zostało zupełnie wyparte, a pampuch to kluska gotowana na parze" - podkreśla dr Derwojedowa.

Językoznawczyni zauważa, że na kulinarnych blogach coraz częściej pojawiają się przepisy na pączki serowe czy pączki łososiowe. "Może to świadczyć o lekkim (i chyba na razie nieutrwalonym) przesunięciu znaczenia pączka ku +smażona potrawa o kulistym kształcie z ciasta drożdżowego+" - zauważa badaczka.

Podobał się artykuł? Podziel się!

WIĘCEJ INFORMACJI

KOMENTARZE

Artykuł nie posiada jeszcze komentarzy! Twój może być pierwszy. Wypowiedz się!

PARTNER SERWISU

SUBSKRYBUJ PORTALSPOZYWCZY.PL

NEWSLETTER

Najważniejsze informacje portalu portalspozywczy.pl prosto do Twojej skrzynki pocztowej

Portal Spożywczy: polub nas na Facebooku


Portal Spożywczy: dołącz do nas na Google+


Obserwuj Portal Spożywczy na Twitterze


Oferty pracy (23 876) + DODAJ OFERTĘ



Polecane oferty


Nasi partnerzy

  • hrk.pl
  • monsterpolska.pl
  • jobs4sales.pl
  • przedstawiciele.pl
  • jobexplorer.pl
  • jobexpress.pl
  • infopraca.pl
  • praca.pl
  • praca.pl
Oferty przetargów (2 782 270)


Polecane oferty


Oferty nieruchomości


Polecane oferty


Nasi partnerzy

  • www.industrial.pl
  • www.nportal.pl
  • tabelaofert.pl
Oferty komunikatów (397 662)


Polecane oferty

Nasz partner

  • www.komunikaty.pl
Obiekty konferencyjne

» Wyszukiwanie zaawansowane

POLECAMY W SERWISACH