Wydruk strony Portalu Spożywczego - www.portalspożywczy.pl

Rynek odzysku i recyklingu

Na polskim rynku realizacji obowiązku odzysku i recyklingu opakowań funkcjonuje ok. 40 podmiotów - organizacji odzysku, Rekopol jest największą z nich. Jako jedyny został założony przez firmy, na które obowiązek ten został nałożony przez polskie ustawodawstwo od 1 stycznia 2002 r. Reprezentują one szerokie spektrum polskiego przemysłu, same należąc do zdecydowanych liderów w swoich branżach.


Autor: Rafał Mordalski
Data: 03-01-2011, 10:22

Dlatego przejmowany przez Rekopol obowiązek związany jest z koniecznością zapewnienia recyklingu i odzysku wszystkich rodzajów opakowań, w tym przede wszystkim z papieru i tektury, z tworzyw sztucznych, ze stali oraz aluminium i oczywiście także ze szkła. Aby ten obowiązek zrealizować, konieczne jest stworzenie trwałego i solidnego zaplecza umożliwiającego realizację tego celu, mając jednocześnie świadomość koniecznych do poniesienia nakładów. Zapleczem tym dla Rekopolu jest system zbiórki selektywnej, w ramach którego obecnie funkcjonuje ponad 220 podmiotów na co dzień zajmujących się prowadzeniem zbiórki odpadów opakowaniowych w ponad 1100 polskich gminach.

System Rekopolu jest niczym innym jak dodatkowym źródłem finansowania zorganizowanym dla tych firm, które pochodzi z opłat pobieranych od przedsiębiorców, w tym akcjonariuszy. Warto podkreślić, iż każdy z nich ponosi takie same opłaty jednostkowe, to jedno z pryncypiów działalności Rekopolu.

Szczególna rola w tym systemie przypada odpadom opakowaniowym ze szkła. Jako jedyna, obok aluminium, grupa opakowań nie posiada ona opakowań zbiorczych, których zbiórka jest zdecydowanie łatwiejsza i dużo tańsza. Wszystkie odpady opakowaniowe ze szkła powstają w gospodarstwach domowych, dlatego konieczna jest organizacja ich zbiórki "u źródła". Pojemniki do zbiórki selektywnej spotykane na naszych osiedlach to nic innego jak infrastruktura techniczna umożliwiająca nam wszystkim, użytkownikom opakowań szklanych ich właściwą segregację i poprzez to zmniejszenie kosztów przygotowania do recyklingu. Obecność samych pojemników nie jest wystarczająca. Bez wsparcia w postaci licznych działań edukacyjno-informacyjnych pojemniki mogłyby świecić pustkami lub być zapełniane innymi odpadami.

Ze względu na czekające Polskę, a tym samym przedsiębiorców, istotne zmiany poziomów recyklingu (w szkle szczególnie w latach 2012-2014) Rekopol stanął przed koniecznością wprowadzenia określonych modyfikacji do zasad budowy systemu zbiórki selektywnej szkła. Głównym elementem było wprowadzenie precyzyjnego harmonogramu wzrostu dopłat do zbiórki selektywnej szkła, tak aby możliwe było podwojenie zbiórki w 2014 r., czego będzie wymagał polski ustawodawca. Zaowocowało to ponad 40-proc. wzrostem ich zbiórki w 2008 r. Realizacja tego programu była możliwa dzięki zrozumieniu i akceptacji zmian stawek przez zdecydowaną większość klientów Rekopolu wprowadzających opakowania szklane. Dzisiaj można powiedzieć, że to już niestety przeszłość. Okazało się jednak, iż opinii Rekopolu nie podzielają wszyscy uczestnicy systemu zbiórki i recyklingu opakowań szklanych. W systemie tym uczestniczą także podmioty, które wykorzystując niezbyt precyzyjne zapisy polskiego ustawodawstwa, oferują usługę realizacji obowiązku recyklingu w opakowaniach szklanych bez faktycznego wykonywania tej usługi, czyli bez prowadzenia faktycznej zbiórki i recyklingu opakowań szklanych. Cena tej oferty zdecydowanie odbiega od tej "dotykającej" prawdziwej stłuczki szklanej. W konsekwencji funkcjonuje spora grupa przedsiębiorców wprowadzających opakowania szklane, którzy podejmują decyzję (świadomie bądź nie) o skorzystaniu z takiej oferty. Odbywa się to ze szkodą dla polskiego systemu, przed którym stoi gigantyczne wyzwanie w 2014 r. - poziom recyklingu opakowań szklanych wzrasta do 60%. Unikanie przez coraz większą część rynku ponoszenia kosztów budowy systemu zbiórki i recyklingu szkła nie oznacza, że sytuacja ta będzie trwała w nieskończoność. Polska, tak jak każdy kraj w Unii Europejskiej jest zobowiązana do faktycznej, a nie "papierowej" realizacji obowiązków określonych w dyrektywach opakowaniowych.

Do lepszego funkcjonowania systemu nie przyczynia się również sytuacja prawna w tym zakresie. Przygotowywana nowa ustawa o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi wciąż znajduje się na etapie budowy założeń - prace trwają ponad 4 lata. Zauważalny jest brak zgodnej opinii co do kierunku rozwoju polskiego systemu recyklingu i odzysku odpadów opakowaniowych i strategii dojścia do osiągnięcia celów wyznaczonych na 2014 r. Pojawiające się kolejne propozycje, nie są niestety do końca przeanalizowane pod względem kosztów ani konsekwencji organizacyjnych. Istotnym jest, aby próbując poprawić prawo, nie zniszczyć dobrych elementów już funkcjonującego systemu, a skoncentrować się na tych dziedzinach, w których regulacje są nieprecyzyjne i skłaniają do nadużyć. Wiele dobrych przykładów można znaleźć w ustawodawstwie brytyjskim, które tworzy system realizacji obowiązków recyklingu i odzysku odpadów opakowaniowych najbardziej zbliżony do polskiego, spośród wszystkich funkcjonujących w Unii Europejskiej (konkurencja na rynku organizacji odzysku oraz system potwierdzeń recyklingu i odzysku odpadów opakowaniowych).

© Portal Spożywczy 2020-10-21 23:00:32